Psychotherapie

Psychotherapie is een behandelmethode die wordt toegepast bij psychische klachten die langere tijd bestaan en/of complex zijn. Dit laatste wil zeggen dat de problemen zich voor kunnen doen op meerdere levensgebieden, bijvoorbeeld in het gezin, op school of het werk, in partnerrelaties of sociale contacten. De oorzaak of oorsprong van de problemen is niet direct aanwijsbaar of eenduidig.

Vaak gaat hem om een wederkerige beïnvloeding van factoren: directe leefomgeving (gezin, school, werk), ingrijpende gebeurtenissen en persoonlijke eigenschappen. Doel van de behandeling is in eerste instantie het verminderen van de klachten. Hierbij is het van belang dat de persoon inzicht krijgt hoe de klachten zijn ontstaan. Klachten kunnen samenhangen met een bepaalde manier van omgaan met problemen of stress. Die manier van omgaan kan een vertrouwd reactiepatroon zijn wat op korte termijn stress vermindert, maar uiteindelijk tot meer problemen zal kunnen leiden. Bijv. wanneer iemand heel verlegen is en hiermee gepest is op school, dan zal die persoon misschien bepaalde kinderen of situaties willen vermijden om pesterij te voorkomen. De strategie van vermijden werkt misschien kortdurend, maar zal op langer termijn voor meer problemen kunnen zorgen: de persoon ziet op tegen steeds meer situaties die te maken hebben met groepen en hij wordt steeds onzekerder over zichzelf tegenover bepaalde mensen.

Meestal zijn mensen zich niet bewust van bepaalde reacties. Wanneer die reacties automatisch ontstaan en samengaan met bepaald gedrag en gevoel, spreken we van reactiepatronen. Die patronen kunnen heel vertrouwd voelen wanneer ze zijn ontstaan in de kinderjaren. Die patronen zijn ontstaan omdat ze ooit een functie hadden. In de loop der tijd kunnen deze patronen hun doel voorbij schieten en de persoonlijke groei in de weg zitten. (bijv. zich te veel richten naar wat een ander nodig heeft om te voorkomen die dat teleurgesteld, boos of verdrietig wat beleefd wordt als een bedreiging voor de relatie). Bepaalde reactiepatronen zijn meestal ontstaan vanuit zelfbescherming en kunnen een geschiedenis van pijnlijke emoties hebben. Het loslaten van ineffectieve reacties vraagt geduld van de persoon zelf en een veilige omgeving om te oefenen. Het klimaat van therapiegesprekken biedt de ruimte te ervaren hoe het anders kan. De relatie met de psychotherapeut een belangrijke rol. De therapeut zal voor de cliënt iemand moeten zijn bij wie hij zich veilig voelt en op zijn gemak en die betrouwbaar voor hem is.